درمان تنبلی جشم

درمان تنبلی چشم با استفاده از واقعیت مجازی

تنبلی چشم چیست؟

روند دیدن اینگونه طی می شود که بعد از قرارگیری تصویر در مقابل چشم مغز به صورت خودکار فرمان دیدن را به چشم سالم صادر می کند. در افراد مبتلا به تنبلی چشم مسیر رسیدن این فرمان به چشم مسدود می شود. بسیاری تنبلی چشم را نوعی ضعیفی چشم می دانند اما اینگونه نیست، بر خلاف چشمان ضعیف تنبلی چشم قابل درمان است. شرط درمان تنبلی چشم تشخیص به موقع آن است و در غیر این صورت ممکن است منجر به کم بینایی و یا  نابینایی کودک شود.

رشد مخصوص به قسمت بینایی در مغز تا ده سالگی ادامه دارد به همین دلیل ممکن است در کودکانی که چشمان به ظاهر سالم دارند شاهد تنبلی چشم باشیم. با توجه به اینکه تا 3 سالگی حداکثر رشد بینایی صورت می گیرد تشخیص به موقع تنبلی چشم، یعنی قبل از پنج سالگی، منجر به رفع این مشکل می شود. باید دقت شود با افزایش سن امکان بازگشت بینایی کم می شود به طوری که در هفت تا ده سالگی درمان دیگر اثربخش نخواهد بود.

آمار های منتشر شده نشان می دهد که شیوع تنبلی چشم در کشور ما بیشتر در سنین 4 تا 6 سال وجود دارد که این تنبلی اصولا در یک چشم رخ می دهد. باید توجه داشت آمارها نشانگر قطعیت یک رویداد نیستند و ممکن است هر دو چشم به طور همزمان به تنبلی چشم مبتلا شوند.

تنبلی جشم

چه عواملی منجر به تنبلی چشم می شود؟

چشم پزشکان علت تنبلی چشم را در سه دسته تقسیم کرده اند که در زیر به آنها اشاره می شود:

  • انحراف چشم: کودکان گاهی دچار دوبینی می شوند و در این زمان برای آنکه بتوانند از دید بهتر لذت ببرند بیشتر از چشم سالم خود کار می کشند این امر سبب می شود چشم دیگر دچار انحراف شود. چشمی که انحراف دارد در واقع تنبل و تکامل نیافته است.
  • عیوب انکساری: عیوب انکساری به سه دسته دوربینی، نزدیک بینی و آستیگماتیسم تقسیم می شود که به وسیله ی عینک قابل درمان است. اگر در کودکان یک چشم عیوب انکساری داشته باشد و چشم دیگر سالم باشد یا هر دو چشم عیوب انکساری داشته باشند اما با اختلاف نمره بالا، شاهد تنبلی چشم خواهیم بود. به علت آنکه ظاهر چشم در این نوع تنبلی سالم است، تشخیص آن به دشواری صورت می گیرد.
  • مسدود شدن بینایی: عواملی وجود دارند که مسدود شدن بینایی را در پی دارند که از جمله آنها می توان به آب مروارید، افتادگی پلک، کدورت قرنیه و … اشاره کرد. در صورتی که علت تنبلی چشم به این عامل ها برگردد، شدید ترین نوع تنبلی چشم رخ می دهد.

چگونه می توان تنبلی چشم را تشخیص داد؟

کودکان در دنیای ساده و بی آلایش خود درکی از ضعف ها ندارند به همین علت تشخیص تنبلی چشم تا زمانی که نمود بیرونی پیدا نکند کار آسانی نیست. والدین با دیدن علائمی همچون منحرف شدن شدید چشم ها به طرفین، از بین رفتن هماهنگی دو چشم با هم و تشخیص ضعیف عمق می توانند به تنبلی چشم کودکانشان پی ببرند اما پزشکان بر اساس اختلاف قدرت بینایی دو چشم و یا ضعف بینایی در هر دو چشم این بیماری را تشخیص می دهند. کودکان توانایی فهم روش های تشخیص ضعف بینایی را ندارند به همین علت پزشکان با بررسی تمرکز و تعقیب کردن اشیا توسط یک چشم در حالی که چشم دیگر پوشانده شده است می توانند به ضعف بینایی کودکان پی ببرند.

گاهی ممکن است به علت ضعف بینایی یک چشم تنبلی چشم رخ داده باشد که به راحتی توسط یک عینک قابل درمان است و یا ممکن است علت آن به عواملی مانند عفونت، آب مروارید  … برگردد که باز هم با درمان می توان مشکل بینایی را برطرف کرد.

با توجه به نکات ذکر شده می توان گفت تشخیص و درمان تنبلی چشم کار سخت و پیچیده ای است بنابراین توصیه می شود که کودکان به طور مستمر مورد معاینه قرار بگیرند زیرا همانگونه که گفته شد درمان به موقع این بیماری در روند بهبودی بسیار موثر است. بازه زمانی مناسب برای معاینات چشمی 3 تا 6 ماه است.

شاید برای بسیاری این سوال پیش بیاید که معاینات چشمی برای تشخیص تنبلی چشم به چه صورت انجام می شود. در جواب آنها باید گفت بسته به سن کودک از روش های مختلفی استفاده می شود به طور مثال در نوزادان (3 ماهگی)  آزمایش رفلکس قرمز انجام می شود. در شیرخواران (1 تا 2 سال)  میزان سلامت چشمان بر اساس میزان تمرکز بر روی یک جسم و یا دنبال کردن اشیای متحرک و بررسی استرابیسم آنالیز می شود. در کودکان نوپا ( 2 تا 3 سالگی) آزمایش رفلکس قرمز، فوتو اسکرین و معاینۀ قدرت بینایی اتوماتیک مورد استفاده قرار می گیرد.  اما در سنین بالاتر یعنی 5 تا 6 سالگی که کودک درک بهتری از محیط دارد از نشان دادن حروف و تصاویر برای تشخیص این بیماری استفاده می کنند.

در نهایت باید گفت سه عامل سن کودک، زمان شروع و مدت زمانی که کودک مبتلا بوده بر روی روند درمان تنبلی چشم موثر است.

روش های درمان تنبلی چشم

برای درمان تنبلی چشم روش های مختلفی وجود دارد. یکی از متداولترین روش ها بستن چشم سالم کودک است که در پی آن کودک مجبور به استفاده بیشتر از چشم تنبل خود می شود. مدت زمان به کارگیری این روش توسط دکتر تعیین می شود و قاعدتا هر چه تنبلی چشم بیشتر باشد این مدت نیز طولانی تر خواهد بود. گاهی اوقات چشم پزشکان استفاده از عینک را توصیه می کنند که بیشتر برای عیوب انکساری کاربرد دارد. در این روش ممکن است کودک مجبور به استفاده همیشگی از عینک شود.

همانطور که در بالا گفته شد ممکن عیوب مادرزادی مانند افتادگی پلک سبب تنبلی چشم شده باشد که در این صورت لازم است کودک مورد عمل جراحی قرار گیرد. قابل ذکر است اگر علت تنبلی چشم آب مروارید باشد روند درمانی و عمل باید قبل از 3 ماهگی صورت گیرد در غیر این صورت ممکن است درمان صورت نگیرد.

یکی دیگر از روش های درمان استفاده از تمرینات چشمی است. برای تمرینات چشمی می توان از نقاشی کردن با آب رنگ و یا در صفحات شطرنجی استفاده کرد. روش دیگر استفاده از تمرینات خط و نقطه است که در بهبود روند دید بسیار موثر است. یکی دیگر از روش های تمرینات چشمی پرتاب کردن توپ به سمت هدف است و بهتر است در این روش از توپ های رنگی استفاده شود زیرا استفاده از تنوع رنگی روند درمان تنبلی چشم را سرعت می بخشد. در انجام تمرینات چشمی می توان از کتاب های مصور استفاده کرد و از کودک خواست به تصویر دقت کند و بر روی آن متمرکز شود. روش درمانی تمرینات چشمی خود به تنهایی کارایی ندارد و باید در کنار سایر روش ها مانند بستن چشم مورد استفاده قرار گیرد.

اما تمامی روش های گفته شده بسیار پر دردسر و زمان بر است و با توجه به اینکه کودکان در این سنین سرشار از انرژی هستند،  به کارگیری این روش ها سخت خواهد شد و بدون شک کودک مقاومت های شدیدی نیز از خود بروز می دهد زیرا  آنها به فعالیت مداوم برای تخلیه انرژی خود نیاز دارند. اخیرا برای آنکه کودک از مراحل درمان خود لذت ببرد و همچنین مقاومتی از خود بروز ندهد از روش واقعیت مجازی استفاده می شود.

درمان تنبلی چشم با استفاده از واقعیت مجازی

درمان تنبلی چشم با واقعیت مجازی مبتنی بر بازی های کامپیوتری است به همین علت بسیار مورد استقبال و توجه قرار گرفته است. مبتکر این روش هوشمند اپلیکیشن سایکلاپس است. علت استقبال فراوان از این اپلیکیشن، جذابیت بالای بازی های کامپیوتری و انیمیشن های سایکلاپس برای کودکان است. در این اپلیکیشن ابتدا سطح بیماری تشخیص داده می شود سپس با استفاده از الگوریتم های مبتنی بر هوش مصنوعی و سیستم پچ های داینامیک روند درمانی طی می شود. همچنین در این روش درمانی گزارش های مستمری ارائه می شود تا والدین در جریان مراحل درمان باشند.

این اپلیکیشن در واقع یک کلینیک تخصصی مجازی است که علاوه بر تنوع بالای بازی و انیمیشن ها،  می توان در آن به روزترین اخبار و روش های آموزشی را پیگیری کرد. این روش درمانی علاوه بر جذابیت بسیاری که دارد، بسیار مقرون به صرفه نیز هست. اگر هزینه های روند درمان تنبلی چشم جمع بسته شود مقدار آن بسیار بالاتر از هزینه لازم برای خرید یک عینک و اپلیکیشن است. از محاسن دیگر این روش می توان به  سادگی و خانگی بودن روند درمان اشاره کرد. عینک های واقعیت مجازی سایکلاپس بسیار سبک هستند و کودکان در هنگام استفاده از آن دچار مشکل نمی شود.

درمان تنبلی چشم با استفاده از واقعیت مجازی

تنبلی چشم اتفاق ناخواسته ای است که ممکن است برای هر کودکی رخ بدهد و بهتر است تمامی والدین آمادگی این موضوع را داشته باشند تا با اقدام به موقع از عواقب جبران ناشدنی آن جلوگیری کنند. آشنایی با علوم روز دنیا در این راستا به والدین کمک می کند. در نهایت باید خاطر نشان کرد واقعیت مجازی به عنوان به روزترین دانش درمانی تنبلی چشم در کشورمان ایران به موفقیت زیادی دست پیدا کرده است پس می توان به این روش درمانی اعتماد کرد زیرا کودکان درکی از درد ندارند پس بهتر است با شیرین ترین و جذاب ترین روش ها تنبلی چشم آنها را درمان کرد.

افکارتان را باما در میان بگذارید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد! تمامی موارد الزامی با * نشانه گزاری شده اند.